Nieuws Energielabelplicht voor monumenten vanaf 29 mei 2026

Wat verandert er bij verkoop en verhuur van monumenten?

Heb je een beschermd monument, zoals een monumentale woning, kantoor, winkelpand of ander bijzonder gebouw? Dan is dit een wijziging om rekening mee te houden. Vanaf 29 mei 2026 geldt de energielabelplicht ook voor beschermde monumenten. Voor de meeste woningen en utiliteitsgebouwen bestond die plicht al, maar monumenten waren daar tot nu toe meestal van uitgezonderd. Vanaf eind mei verandert dat.

Wat verandert er precies?

De nieuwe regel is in de basis eenvoudig. Verkoop je een beschermd monument, verhuur je het, of verleng je een huurovereenkomst? Dan moet er een energielabel beschikbaar zijn. Bij bestaande, doorlopende huurcontracten geldt die plicht niet automatisch, maar wel zodra een huurcontract wordt verlengd of opnieuw wordt afgesloten.

Dat betekent niet dat je als eigenaar meteen grote verduurzamingsmaatregelen moet nemen. De verandering gaat in de eerste plaats over het kunnen tonen van een energielabel op de momenten waarop dat wettelijk verplicht is.

Geldt dit voor alle monumenten?

Voor beschermde monumenten in brede zin wel. Het gaat om rijksmonumenten, maar ook om monumenten die beschermd zijn via een provinciale of gemeentelijke regeling. Er blijven wel uitzonderingen bestaan die ook voor andere gebouwen gelden. Gebouwen die worden gebruikt voor erediensten of religieuze activiteiten vallen bijvoorbeeld ook na 29 mei 2026 buiten deze plicht.

Kun je nu al een energielabel aanvragen?

Ja, dat kan. Je hoeft niet te wachten tot de nieuwe regel ingaat. Voor monumenten kan nu al een energielabel worden aangevraagd en dat label blijft 10 jaar geldig. Er is ook geen apart monumentenlabel. Monumenten krijgen dus hetzelfde type energielabel als andere gebouwen. Wel is het goed om te weten dat de standaard verduurzamingsadviezen bij zo’n label niet altijd een op een passen bij een monument.

Praktisch voorbeeld

Stel dat je jouw monumentale woning of monumentaal bedrijfspand later in 2026 wilt verkopen. Dan is het prettig als het energielabel al geregeld is. Zo voorkom je dat dit vlak voor verkoop nog moet gebeuren. Zeker bij monumenten is het verstandig om dit op tijd mee te nemen in de planning, bijvoorbeeld als er ook onderhoud of verduurzaming speelt.

Goed om nu alvast mee te nemen

Deze wijziging maakt vooral duidelijk dat monumenten vanaf 29 mei 2026 niet meer buiten de energielabelplicht vallen. Voor eigenaren die willen verkopen of verhuren, is dat vooral iets om tijdig mee te nemen. Bij LOKET2050 denken we daarin graag mee, zeker als energielabel, verduurzaming en financiering tegelijk spelen.

Wil je weten wat deze wijziging in jouw situatie betekent? Dan kun je altijd contact opnemen met LOKET2050.

Meer informatie vind je bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.